Hướng dẫn mẹ cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị vàng da đúng cách

Mẹ cần chuẩn bị cho mình những kiến thức và cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị vàng da để bé sớm khỏe mạnh. Thông thường, các trường hợp vàng da ở trẻ sơ sinh thường nhẹ và tự khỏi sau 7 đến 10 ngày do chất bilirubin được đào thảy qua phân và nước tiểu. Đây là vàng da sinh lý, tuy nhiên nếu lượng bilirubin tăng cao bất thường sẽ làm tổn thương các nhân xám trong não làm cho trẻ tử vong hay tàn tật suốt đời. Hầu hết các trường hợp, vàng da sinh lý sẽ tự hết dần khi gan của bé phát triển và khi bé bắt đầu ăn, giúp thải bilirubin ra khỏi cơ thể.

Các bác sĩ ở Viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) khuyên rằng tất cả trẻ sơ sinh phải được kiểm tra dấu hiệu vàng da (hoặc ít nhất là 8 đến 12 giờ) trước khi xuất viện, và vài ngày sau khi xuất viện. Vì nếu nồng độ bilirubin ở mức cao có thể khiến trẻ có nguy cơ bị điếc, bại não hoặc các dạng tổn thương não khác

1. Nguyên nhân gây ra bệnh vàng da sơ sinh là gì?

Trẻ sơ sinh thường bị vàng da

Trẻ sơ sinh thường bị vàng da từ 3-5 ngày sau sinh. Ảnh: Internet

Đầu tiên, mẹ sẽ thấy mặt, kết mạc mắt của bé bị vàng, đây là hiện tượng sinh lý bình thường do hồng cầu thai nhi bị vỡ để được thay thế bằng hồng cầu trưởng thành, phóng thích vào máu một lượng lớn chất có sắc tố vàng gọi là bilirubin làm cho trẻ sơ sinh bị vàng da. Vàng da ở trẻ sơ sinh có thể ở mức độ nhẹ (vàng da sinh lý) nhưng cũng có thể tiến triển nặng (vàng da bệnh lý).

Trẻ sơ sinh có nguy cơ cao bị vàng da sơ sinh là:

  • Trẻ sơ sinh non tháng, hoặc trẻ sinh ra trước 37 tuần
  • Trẻ sơ sinh không bú đủ sữa mẹ hoặc sữa bột
  • Trẻ sơ sinh có loại máu không tương thích với nhóm máu của mẹ

Các nguyên nhân khác của vàng da trẻ sơ sinh :

  • Bầm tím khi sinh hoặc xuất huyết nội.
  • Bệnh lý về gan, mật
  • Nhiễm trùng
  • Thiếu hụt enzyme
  • Bé có sự bất thường về hồng cầu.

2. Chăm sóc trẻ sơ sinh bị vàng da

Chiếu đèn là phương pháp chữa trị

Chiếu đèn là phương pháp chữa trị được áp dụng nhiều. Ảnh: Internet

Việc điều trị vàng da nặng chỉ hiệu quả khi chưa tổn thương não do bilirubin máu tăng cao và thường hiệu quả khi trẻ được điều trị trong tuần tuổi đầu tiên, đây là điều vô cùng quan trọng. Đây là khoảng thời gian “vàng” cho việc điều trị vàng da của trẻ, giúp trẻ sẽ tránh khỏi nguy cơ tử vong hay di chứng.

Việc điều trị vàng da ở trẻ sơ sinh khá đơn giản và hiệu quả, hầu hết các trường hợp trẻ sơ sinh bị vàng da được điều trị bằng cách chiếu đèn, chỉ những trường hợp nặng mới cần phải thay máu. Vì vậy, mẹ cần chăm sóc trẻ sơ sinh bị vàng da cẩn thân trong tuần đầu sau sinh. Trong trường hợp trẻ sơ sinh bị vàng da bệnh lý cần phải đưa ngay trẻ đi khám bác sĩ chuyên khoa Nhi để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh những biến chứng về thần kinh cho trẻ.

Hiện tại, các khoa Sơ sinh được điều trị bởi ba phương pháp chính:

  • Cung cấp đầy đủ nước và năng lượng thông qua việc cho bú hoặc truyền dịch.
  • Phương pháp điều trị vàng da sơ sinh hiệu quả đa số bằng việc chiếu đèn, vừa an toàn, đơn giản và kinh tế được áp dụng nhiều hiện nay.
  • Thay máu khi trẻ có triệu chứng đe dọa nhiễm độc thần kinh do Bilirubin trong máu tăng cao.
Thay máu đối với những trường hợp vàng da nặng ở trẻ

Thay máu đối với những trường hợp vàng da nặng ở trẻ. Ảnh: Internet

  • Người mẹ tích cực cho trẻ bú vì sữa mẹ giúp đào thải nhanh chất bilirubin qua đường tiêu hóa.
  • Chăm sóc rốn, chăm sóc da và vệ sinh thân thể, giữ ấm cho trẻ.
  • Tắm nắng, nơi có ánh nắng dịu của mặt trời vì ánh nắng mặt trời giúp làm giảm vàng da ở trẻ sơ sinh.
  • Tiếp tục theo dõi tình trạng vàng da của bé hàng ngày cho đến ít nhất là 7 – 10 ngày sau sinh.

Vàng da rất dễ nhận biết bằng mắt thường ở nơi có đủ ánh sáng, vì vậy hàng ngày mẹ cần quan sát màu da toàn thân của trẻ ở nơi đầy đủ ánh sáng, không nên nằm phòng tối. Trong trường hợp khó nhận biết thì mẹ ấn nhẹ ngón tay cái lên vùng da mặt trong của đùi vài giây sau đó buông tay ra nếu trẻ bị vàng da sẽ thấy được màu da vàng ở nơi ấn ngón tay.

Cho bé thăm khám bác sĩ

Cho bé thăm khám bác sĩ khi có dấu hiệu vàng da. Ảnh: Internet

Hy vọng, với các thông tin cũng như cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị vàng da trên đã phần nào giúp các mẹ có những kiến thức chăm con sau sinh, đặc biệt đối với những ông bố bà mẹ lần đầu nuôi con. Chúc các bé luôn khỏe mạnh.

Phạm Hà tổng hợp

Có thế bạn quan tâm :