Vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em đối với sự hình thành nhân cách

Vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em đối với sự hình thành nhân cách là gì? Tại sao các bố mẹ cần phải tìm hiểu về chủ đề này? Hãy cùng mom.vn tìm lời giải đáp vô cùng hữu ích qua bài viết sau nhé.  

Trong giáo dục, vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em rất quan trọng. Sự định hình nhân cách của một người khi trưởng thành phụ thuộc vào sự phát triển 6 năm đầu đời.

sự phát triển 6 năm đầu đời của trẻ

Nhân cách khi trưởng thành phụ thuộc trẻ trong 6 năm đầu đời. Ảnh: Internet

1. Sự phát triển tâm lý trẻ em là gì?

Sự phát triển tâm lý trẻ em được thể hiện qua các lĩnh vực – bao gồm khả năng nhận thức, cảm xúc/ tình cảm/ ý chí, ngôn ngữ, các kỹ năng xã hội và sự phát triển những thuộc tính mới của nhân cách. Đây là chủ đề quan trọng được đề cập xuyên suốt trong bộ môn Tâm lý học phát triển. Vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em rất quan trọng, là trọng tâm nghiên cứu của các nhà thực hành chuyên môn.

cô dạy 3 bé chơi xếp khối màu

Phát triển tâm lý trẻ là trọng tâm nghiên cứu của các nhà chuyên môn. Ảnh: Internet

Theo đó, trong bộ môn Tâm lý học phát triển, có rất nhiều hướng tiếp cận nghiên cứu khác nhau theo từng giai đoạn. Nhìn chung, có các giai đoạn phát triển tâm lý trẻ như:

  • Trẻ sơ sinh (từ 0 – 1 tuổi)
  • Trẻ giai đoạn tập đi (từ hơn 1 – 3 tuổi)
  • Trẻ mẫu giáo/ mầm non (từ 3 – 6 tuổi)
  • Trẻ giai đoạn dậy thì (từ 6 – 12 tuổi), hay còn gọi là trẻ Tiểu học
  • Trẻ giai đoạn tuổi từ trên 12 đến 18 tuổi (hoặc có thể chia thành 12 – 15 tuổi, và 15 – 18 tuổi)

2. Vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em đối với sự hình thành nhân cách khi trưởng thành

2.1 Sự phát triển tâm lý là tiền đề phát triển nhân cách trẻ em

Nhân cách là khái niệm không có sẵn khi chúng ta mới sinh ra, mà được hình thành trong suốt quá trình sống, rèn luyện, học tập, lao động, giao tiếp xã hội,…Do đó, chúng ta cần tìm hiểu vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em đối với sự hình thành nhân cách của trẻ khi trưởng thành, để có định hướng giáo dục đúng đắn, kịp thời, phù hợp.

kỹ năng sống – kỹ năng tương tác

Một tiết học kỹ năng sống – kỹ năng tương tác. Ảnh: Internet

Ví dụ, một đứa trẻ lên 3 có đặc điểm tâm lý nổi trội nhất là sự hình thành ý thức cá nhân, hay nói cách khác, là sự xuất hiện của cái tôi cá nhân. Trong quá trình này, trẻ xem bản thân mình là “cái rốn của vũ trụ”, là trung tâm của mọi sự chú ý, và cho rằng cách người khác nhìn nhận cũng giống như cách mình nhìn nhận (dù điều này còn rất hạn chế, vì bé còn nhỏ).

Các chuyên gia tâm lý trẻ em khuyên rằng, nếu không được giáo dục phù hợp, đặc điểm tâm lý này sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến sự phát triển nhân cách của trẻ sau này (trẻ có học được cách chia sẻ hay không/ hay ích kỉ giữ mọi thứ cho bản thân, trẻ có quan tâm đến người khác không/ hay chỉ nhìn nhận sự việc theo cách riêng của mình,…).

2.2 Giáo dục trong suốt quá trình phát triển tâm lý trẻ

gia đình 4 người đi dạo hoàng hôn

Gia đình ảnh hưởng đến nhân cách trẻ khi trưởng thành. Ảnh: Internet

Để có hướng giáo dục phù hợp cho mỗi trẻ phát huy đầy đủ khả năng của mình, chúng ta cần tìm hiểu đặc điểm phát triển của từng bé. Như chúng ta đều biết, giáo dục có ý vai trò quan trọng đối với nhân cách trẻ, vì nhiều lý do:

  • Giáo dục hướng trẻ đến một mục đích tốt đẹp về giá trị sống, giá trị kiến thức, cũng như trong các mối quan hệ của trẻ với môi trường xung quanh, với người khác – một cách có tổ chức.
  • Giáo dục đem đến cho trẻ những tiến bộ, thành tựu, ý chí luyện rèn mà các nhân tố khác không thể làm được. Ví dụ, một em bé mới sinh ra không thể biết nói. Tuy nhiên, nếu được quan sát người lớn nói chuyện nhiều, trẻ sẽ có cơ sở để bắt chước hoạt động cơ miệng theo. Cùng với sự luyện tập của bố mẹ, khả năng ngôn ngữ của trẻ dần trở nên hoàn chỉnh hơn.
  • Giáo dục giúp phát hiện những khả năng riêng của từng trẻ, từ đó, định hướng và có phương pháp thúc đẩy phù hợp, nhân cách dần được hoàn thiện.

Như vậy, vai trò của sự phát triển tâm lý trẻ em đối với sự hình thành và phát triển nhân cách trong tương lai rất quan trọng. Đây là chủ đề mà mỗi bố mẹ cần tìm hiểu kỹ lưỡng, cẩn thận trước khi đề ra kế hoạch giáo dục cho con phù hợp, đúng đắn.

Trúc Nguyễn tổng hợp

Có thế bạn quan tâm :